काराकास । अमेरिकी सैन्य कारबाहीमा अपदस्थ गरिएका भेनेजुएलाका पूर्व नेता निकोलस मादुरोका हजारौं समर्थकहरूले मंगलबार काराकसमा मार्च गरेका छन् ।
‘भेनेजुएलालाई निकोलस चाहिन्छ,’ भीडले नारा लगाएको थियो, उनलाई न्युयोर्कमा लागूऔषधको आरोपमा शानदार रूपमा पदच्युत गरी मुद्दा चलाउन लगिएको एक महिना बितिसक्यो । अन्तरिम राष्ट्रपति डेल्सी रोड्रिगेज त्यसबेलादेखि डोरीमा हिँडिरहेकी छिन् – वाशिंगटनबाट मात्र होइन तर उनको सरकार र भेनेजुएलाका जनतामा रहेका मादुरोका सहयोगीहरूबाट पनि समर्थन प्राप्त गर्न खोज्दै छ ।
धेरै प्रदर्शनकारीहरू, जसमध्ये धेरै सार्वजनिक क्षेत्रका कामदारहरू थिए, मादुरो र उनकी श्रीमती सिलिया फ्लोरेसको तस्बिर बोकेका थिए, जसलाई अमेरिकी छापामारीमा पनि पक्राउ गरिएको थियो । सरकारले आह्वान गरेको मार्च, धेरै सय मिटरसम्म फैलिएको थियो, ट्रकहरू संगीत बजाउँदै थिए ।
‘यी मानिसहरू अमेरिकी होइनन्,’ मादुरोका छोरा, भेनेजुएलाको राष्ट्रिय सभाका उपाध्यक्ष निकोलस निकोलासिटो मादुरो गुएराले भने ।
‘हामीले गहिरो साम्राज्यवाद विरोधी चेतना हासिल गरेका छौं ।’ धेरै प्रदर्शनकारीहरूले भेनेजुएलाको झण्डा फहराए र मादुरोका समाजवादी पूर्ववर्ती ह्युगो चाभेजको नाममा राखिएको सत्तारूढ ‘चाभिस्टा’ आन्दोलनको रातो रंगमा सजिएका थिए ।
‘हामी भ्रमित, दुःखी, क्रोधित महसुस गर्छौं । धेरै भावनाहरू छन्,’ ५८ वर्षीय नगरपालिका कर्मचारी जोस पेरडोमोले भने, जसले ‘हाम्रा अन्तरिम राष्ट्रपति, डेल्सी रोड्रिगेजले लिएका निर्णयहरूको लागि आफ्नो समर्थनको घोषणा पनि गरे ।’ उनले थपे कि ‘ढिलो होस् वा चाँडो उनीहरूले हाम्रो राष्ट्रपतिलाई मुक्त गर्नुपर्नेछ ।’
समृद्ध र लोकतान्त्रिक
रोड्रिगेज मादुरोका कट्टर समर्थक थिए र उनको उपराष्ट्रपतिको रूपमा सेवा गरे । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले भनेका छन् कि उनी उनीसँग काम गर्न इच्छुक छन् जबसम्म उनी वाशिंगटनको लाइनलाई पछ्याउँछिन्, विशेष गरी भेनेजुएलाको विशाल तेल भण्डारमा पहुँच प्रदान गर्ने सम्बन्धमा उनी लागि परेका छन् ।
दबाबमा, रोड्रिगेजले राजनीतिक बन्दीहरूलाई मुक्त गर्न थालेका छन् र भेनेजुएलाको राष्ट्रियकृत हाइड्रोकार्बन उद्योगलाई निजी लगानीका लागि खोलेका छन् । अमेरिकी राजदूत लौरा डोगु शनिबार काराकास आइपुगेपछि मादुरोलाई उनको पहिलो पुनः निर्वाचन चोरी गरेको आरोप लागेपछि २०१९ मा विच्छेद भएका कूटनीतिक सम्बन्धहरू दुवै देशले पुनः सुरु गरेका छन् ।
मंगलबार, अमेरिकी नियोगद्वारा जारी गरिएको भिडियोमा, उनले संकटग्रस्त दक्षिण अमेरिकी देशको लागि तीन चरणको योजनालाई औंल्याइन्, जुन ‘मैत्रीपूर्ण, स्थिर, समृद्ध र लोकतान्त्रिक भेनेजुएलामा संक्रमण’ मा समाप्त हुन्छ । रोड्रिगेजले बैठकको पुष्टि गर्दै यसलाई स्पष्ट कुराकानी भने ।
सडकमा स्वतन्त्रता
मंगलबारको सुरुमा, सयौं विश्वविद्यालयका विद्यार्थीहरू र राजनीतिक बन्दीहरूका आफन्तहरूले पनि राजधानीमा मार्च गरे, रोड्रिगेजले प्रतिज्ञा गरेको आममाफी कानूनको द्रुत स्वीकृतिको लागि आह्वान गरेका छन् ।
रोड्रिगेजले मंगलबार भने कि उनी आममाफी कानूनमा तीव्रताका साथ काम गरिरहेकी छिन्, ‘जसले हामीलाई, राजनीतिक हिंसा, अतिवादको यो सम्पूर्ण अवधिमा, राष्ट्रिय नीति कार्यान्वयन गर्न अनुमति दिनेछ ।’
संसदमा यो कानून अझै आइसकेको छैन, जसको नेता कार्यवाहक राष्ट्रपतिका भाइ, जर्ज रोड्रिगेज हुन्, जो अर्का कट्टर चाभिस्टा र मादुरो समर्थक हुन् । विपक्षी उप–डेप स्टालिन गोन्जालेजले एएफपीलाई भने कि उनी आममाफीको बारेमा पहिलो बहस बिहीबार भुइँमा ल्याउने अपेक्षा गर्छन् ।
‘मलाई आशा छ कि आममाफीले मेलमिलाप, सहअस्तित्व, शान्ति र लोकतन्त्रको ढोका खोल्नेछ,’ उनले भने ।
२०२४ मा मादुरोको अर्को पुनः चुनावको लागि विवादित दावी विरुद्धको प्रदर्शनमा दमन पछि सरकार विरोधी प्रदर्शनहरू दुर्लभ थिए । त्यतिबेला २ हजार भन्दा बढी मानिसहरूलाई जेल हालिएको थियो ।
‘स्वतन्त्रता सडकमा छ र कसैले यसलाई रोक्न सक्दैन ।’ भीडले नारा लगाए । भेनेजुएलामा विपक्षीहरूले मादुरोलाई अपदस्थ गरेपछि नयाँ चुनाव गराउन आह्वान गरिरहेका छन् ।
